Zamiast wstępu: Bronisław Mamoń: Napisał Pan dwie książki o Kościele katolickim (...) Czy dziś z perspektywy pontyfikatu Jana Pawła II, wizja Kościoła rzymsko-katolickiego, jego posłannictwa w świecie, zmieniła się w jakimś stopniu u Pana, czy też nie? Gdyby Pan pisał dziś te książki, napisałby je Pan tak samo? Nie były to książki o „posłannictwie” Kościoła, a raczej o tym, co nazywamy potocznie polityką Watykanu. Osobiście uważam, że polityka papieża Jana Pawła II raczej pogłębiła politykę dwóch poprzednich pontyfikatów, co m. in. dostrzegam w znacznym wysunięciu osoby kardynała Casaroli, spiritus movens „polityki wschodniej” Watykanu z okresu poprzedniego. Rozmowa z Józefem Mackiewiczem (w październiku 1981)